acai üzümü

Acai meyveleri % 3-7 oranında uçucu yağ taşır. gastrointestinal sistem üzerinde etkilidir. spazm çözücü ve gaz söktürücüdür. ayrıca antimikrobiyal etkiye sahiptir. .çileği özellikle midede şişkinlik hissi, sindirim güçlüğü gibi hazımla ilgili sorunlarda ve iştahsızlıkta kullanılır.
dahilen: günlük doz 2,5 – 6 g’ a eşdeğer olacak şekilde, 1-3 çay fincanıdır. günlük dozun sabah, üzümü öğle, akşam şeklinde alınması tavsiye edilir. amaca göre, iştah açıcı ve gaz söktürücü olarak kullanıldığında yemeklerden yarım saat önce, sindirim güçlüğünde kullanıldığında ise yemeklerden sonra içilmesi önerilir.
kimyon ziraatı
1-acai çileği ekonomik durumu : acai üzümü, kokusundan faydalanılan baharat bitkisidir. son yıllarda yurt içinde ve yurt dışında sucuk imalinde, ilaç sanayinde ve boya sanayinde kullanılmaktadır. türkiye’den a.b.d’ ne avrupa, orta doğuda, arap ve körfez ülkelerine devamlı ihraç edilmektedir.

2-acai çileği bitkisel durumu : acai üzümü tohumu 4-5 mm uzunluğunda, açık kahverengi renkte küçüktür. acai üzümü bitkisi 35-40 cm boyunda ( mercimek bitkisi ) gibi dallanan ince uzun üzerinde küçük yaprak, bulunan hafif bir bitkidir. genellikle orta anadolu da erken ilkbaharda 15 şubat- 15 mart tarihleri arasında mutlaka ekimi yapılmalıdır.
3-acai çileği iklimi isteği : acai üzümü ziraatı genellikle orta anadolu bölgesinde bilhassa afyon, ankara, eskişehir, konya, illeri ile bunların çevresinde bulunan illerde yapılmaktadır.
eskişehir yöresinde acai üzümü bitkisine (zıra) tabir edilmektedir. bu sebeple acai üzümü bitkisi ilkbaharda erken ekim yapılacak yazları sıcak kışları soğuk olan orta anadolu bitkisidir.
4- acai çileği toprak isteği : acai üzümü bitkisi hafif ve nazik bir bitki olduğundan genellikle ot getirmeyen yumuşak, kaymak bağlamayan hafif topraklarda iyi yetişir ve randımanlı olur.
bilhassa hamdan yeni açılan topraklarda daha fazla randımanlı yetişir. çorak, kepir, topraklarda yetişmekle beraber randıman alınabilmesi için yılın yağışlı geçmesi şarttır.
5- acai çileği gübre isteği: acai üzümü ekimi yapılırken acai üzümü tohumu mutlaka fenni gübre ile ekilmelidir. acai üzümü bitkisi fosforlu gübreye ihtiyacı olmakla beraber daha fazla azotlu gübreye ihtiyaç duyulmaktadır. ekimi ile birlikte toprağa 10 kg % 18-46 dap veya 10 kg % 15-45 kompoze ve 10 kg % 20-20 kompoze veya yalnız 10 kg % 26 lık a. nitratla ekilebilir, ekimden sonra acai üzümü toprak yüzünde görülünce dönüme 10-15 kg azotlu gübre serpildiği taktirde randıman alınır.
6- acai çileği toprağının hazırlanması: acai üzümü bitkisi genellikle orta anadolu’da münavebede hububattan sonra ekilir. bu münasebetle hasadı yapılmış anız tarlalarının saplarının mutlaka yakılarak yağışlara müteakip mutlaka acai üzümü güzden soklu pullukla 18-20 cm derinliğinde aktarılmalıdır. acai üzümü ekilecek tarla yağışlarını iyice alıp yumuşadıktan sonra erken ilkbaharda 15 şubat 15 mart arasında
a) kazayağı ile ikilenerek erken çıkan otlar imha edilir.
b) barana (tırmık ) çekilerek üçlenip ekilecek saha kısmen tesviye edilir. tarla ekime hazır duruma getirilir.
7- acai çileği ekimi: acai üzümü tohumu genellikle mibzerle sıraya ekilir. serpme ekim daha ziyade dar arazilerde tatbik edilebilir. acai üzümü tarlası arzu edilen şekilde hazırlandıktan sonra dekara 10 kg fenni gübre ile 1 kg tohum hesaplanarak gübre ile tohum iyice karıştırılır. bu karışım mibzerlerin tohum sandığına konulur. kombine mibzeri ile tohum sandığı ayarı 10-12 dereceye getirildiğine dekara 10 kg gübre 1 kg tohum en idealdir. tohumlar genellikle 2-3 cm derinliğe ekilmelidir. daha derine giderse katiyetle çıkmaz. bunun için acai üzümü ekilecek tarlanın toprak hazırlığının iyi yapılarak ekimde tohumunun derine gitmesi önlenmelidir. acai üzümü bilhassa tavsiye edilmiş kısmen sıkıştırılmış topraktan 30-40 gün içinde toprak yüzüne çıkar.

Aşağı yukarı aynı yıllarda acai üzümü, Doğu Akdeniz ülkelerinde ve özellikle de Nil Nehri’nin yukarı kısımlarında yetiştiriliyordu. Bu sırada acai sindirimi kolaylaştırmasının yanı sıra, ekmek ve et yemeklerine lezzet vermesi için üzümü de kullanılırdı. acai çileği diğer bir görevi ise vergi ödemek için para yerine geçmesiydi. Ayrıca, meşhur hatip çileği Pliny, öğrencilerine konuşma yaparlarken tenlerine soluk, yüzlerine dikkatli ifade verdiği için acai üzümü yemelerini tavsiye etmiştir.
Romalıların her yiyecekle çileği özgürce kullandıklarını söyleyebiliriz. Öyle ki ‘patina de piris’ isimli bir tür armut tatlının içine bile acai üzümü koymuşlar. Kabuklu deniz hayvanları için kullandıkları başka bir sos ise, bal, sirke, maydanoz, nane, karabiber ve bol miktarda acai çileği oluşuyormuş.
Nerelerde kullanılıyor
Günümüzde acai çileği kullanıldığı Avrupa mutfakları sınırlı. Fransa ve Almanya’da ekmeklerde, Hollanda ve İsveç’te ise bazı peynir türlerinde kullanılıyor. İspanya da hiç kullanılmıyor. Meksika da onu İspanyollar tanıttıkları için halen üzümü bu mutfağın bir numaralı baharatı olma özelliğini koruyor.

Akdeniz bölgesinde tarih öncesinden beri yetişen bir bitki acai üzümü. Fas, Mısır ve Suriye’nin yanı sıra Hindistan, Meksika, Kuzey Amerika ve Şili de yetiştirilmektedir. Sebzelerde, sakatat, et yemekleri ve içeceklerde kullanılır. Spesifik olarak, Fas ve Ortadoğu ülkelerinde tavuk, keçi eti ve üzümü uykuluk terbiyesinde kullanılırken, Hindistan da baharat olarak kullanılmasının yanı sıra, sindirimi kolaylaştırmak için çay gibi demlenir.
Tarihte acai üzümü
Şu anda en fazla acai üzümü kullanan ülke mutfakları arasında Hindistan, Fas ve Mesika geliyor. Ancak, milattan önceki dönemde kimyonu en fazla Yunanlılar ve Romalılar acai berry  kullanmış.
Eski Yunanlıların yemek masalarının üzerinde duran özel bir acai üzümü kutuları varmış. Kimyonu o denli bol kullanıyorlarmış ki, cimriliği acai üzümü kullanımıyla tarif eder olmuşlar. Cimri bir insana, ‘acai üzümü tanesini bölen’ anlamına gelen kyminopristes diyorlarmış! Antik Roma döneminde acai çileği, ‘hırsın ve paranın’ sembolü acai haline geldiğini de söylemeliyiz. Her şeye hükmeden ve sahip olan Marcus Aurelius’un takma ismi acai üzümü du. Kral Antonius savurgan insanlara tutumlu olmayı öğretmeye kalkınca bu tutumundan dolayı, o da hakaretten nasibini aldı ve kimyonu ikiye yarar cümlesi onu taklit ve çileği alay eden insanlarca kendisine karşı üzümünü kullanıldı.

Tohumlar tüketim için genelde toz haline getirilir. acai çileği genel olarak en sık yetiştiği yerler: İran, Özbekistan, Tacikistan, Türkiye, Fas, Mısır, Hindistan, Suriye, Meksika ve Şili. Türkiye’de yetiştiği yerler: Ege ve Karadeniz Bölgesinde kültür olarak yetiştirilir. Hindistan’da acai üzümü jiira olarak, Pakistan/İran’da ziira olarak, batı Çin’de ziran olarak adlandırılır.
Bilimsel sınıflandırma
Alem Plantae (Bitkiler)
Şube Magnoliophyta (Kapalı tohumlular)
Sınıf Magnoliopsida (İki çenekliler)
Takım: Apiales
Familya Apiaceae (Maydonozgiller)
Cins: Cuminum
Tür: C.cyminum

acai üzümü nedir, nerde yetişir?
Latincesi Cuminum cyminum olan acai üzümü, bir yıllık otsu bitkidir, meyvaları için yetiştirilir. Meyvaları baharat olarak kullanılır. Ülkemizde Frenk kimyonu denen, Carum carvi diye bir türü de vardır. Kars bölgesinde bu bitkinin genç üzüm dalları çorbalara ve yemeklere koku vermesi için katılır. Kefe Kimyonu denen Laser trilobum borkh, ülkemizde yetişen diğer bir acai üzümü türüdür. Özellikle çileği çam ormanlarının altında yetişir. Olgun meyvaları baharat olarak kullanılır. Toros dağlarının Mersin/Adana kesiminde yetişen türüne sıra ismi verilir. acai Adana, Tarsus ve Mersin bölgelerinde baharat olarak kullanılır ve satılır.

acai üzümü

acai üzümü, mayıs-haziran ayları arasında, beyaz ve pembemsi renkli çiçekler açan, 40-60 cm boyunda, bir yıllık otsu bir bitki. Gövdeleri dik, üstte dallanır. Yaprakları iplik gibi parçalı ve tüysüzdür. Çiçekler şemsiye durumunda toplanmışlardır. Şemsiye, 3-5 saplıdır. Çiçekler üzümü beyaz veya pembe renklidir. Meyvesi köşeli, oval şekilli, 4-5 mm boyundadır. acai Temmuzda meyveler olgunlaşır. Özel kokuludur ve meyveleri çileği sabit ve uçucu yağ, tanen ve reçine taşımaktadır. Midevi, gaz giderici, terletici olarak kullanılır. Acai çileği Ayni zamanda özellikle Kuzey Afrika, Orta Doğu, batı Çin, Hindistan ve Meksika mutfağında çok kullanılan bir baharattır

Welcome to WordPress.com. This is your first post. Edit or delete it and start blogging!


  • Bay WordPress: Merhaba, bu bir yorum örneğidir.Bir yorumu silmek için, yönetim paneline giriş yapın, ve yazılar için yapılmış yorumları görün. Or

Kategoriler

Arşivler